Ücretli Öğretmenlerin Yüzde 60'ı Formasyonsuz! Eğitim Fakültesi Mezunları Nerede?

Türkiye Eğitim Sen'in 30 il verileriyle hazırladığı 2026 raporu, eğitimdeki dev açığı gözler önüne serdi. Norm kadro açığı 60.035, ücretli öğretmen sayısı 48.594'e ulaştı. Ücretli öğretmenlerin 28 binden fazlasının eğitim fakültesi mezunu olmaması, pedagojik yeterlilik tartışmalarını alevlendirdi. 

2026 Eğitim Dönemi Öncesi Öğretmen Açığı Derinleşiyor: Ücretli Öğretmen Sayısı ve Norm Kadro Tablosu Açıklandı

2025–2026 eğitim-öğretim yılına ilişkin öğretmen ihtiyacı, ücretli öğretmenlik uygulaması ve norm kadro açığına dair güncel veriler kamuoyuna yansıdı. Türkiye Eğitim Sen tarafından 30 il üzerinden gerçekleştirilen çalışma, eğitim sistemindeki yapısal eksikliklerin devam ettiğini net biçimde ortaya koydu.

Geçtiğimiz yıl Türkiye genelinde 86 binin üzerinde ücretli öğretmen görev yaparken, toplam norm kadro açığı 100 bin bandını geçmişti. Bu yıl açıklanan bölgesel veriler ise eğitimin özellikle büyükşehirlerde ve doğu illerinde ciddi bir istihdam sorunuyla karşı karşıya olduğunu gösteriyor.

30 İlde 48 Bin 594 Ücretli Öğretmen Görevde

TES'in 30 ildeki valiliklerden topladığı resmi bilgilere göre yalnızca bu illerde 48.594 ücretli öğretmen sınıflara giriyor. Aynı illerdeki norm kadro açığı ise 60.035 olarak kaydedildi. Bu tablo Türkiye geneline yansıtıldığında ücretli öğretmen sayısının 80 binin üzerine çıkacağı tahmin ediliyor.

Rakamlara bakıldığında bazı şehirlerde ücretli öğretmen sayısının, olması gereken kadroları dahi aştığı görülüyor. Eğitim fakültesi mezunu olmayan çok sayıda kişi ücretli öğretmenlik yapmaya devam ediyor.

Mezuniyet Dağılımı: Öğretmenlik Eğitimi Almayanların Oranı Yüksek

Ücretli öğretmenlerin mezuniyet istatistikleri öğretmen niteliği açısından tartışmaları yeniden gündeme taşıdı:

Bu dağılım, ücretli öğretmenlerin yaklaşık yarısının öğretmenlik formasyonu olmayan mezunlardan oluştuğunu gösteriyor.

İl Bazlı Çarpıcı Tablo

Açıklanan verilerde en yüksek ücretli öğretmen görevlendirmesi İstanbul (21.947) ve Şanlıurfa (5.894) illerinde yapıldı. Norm kadro açığı listesinde de yine bu iki il başı çekiyor: İstanbul’da 25.532, Şanlıurfa’da 8.137 öğretmen açığı bulunuyor.

Bazı illerde norm kadro eksiklikleri ücretli öğretmen sayısından daha yüksek seviyede. Bu durum, atama bekleyen öğretmenler için de dikkat çekici bir tablo ortaya koyuyor.

30 İlde Ücretli Öğretmen ve Norm Kadro Açığı Verileri (2025-2026)

Türkiye Eğitim Sen (TES) tarafından 30 il valiliğinden toplanan, 2025-2026 eğitim-öğretim yılına ait ücretli öğretmen görevlendirme sayıları ve norm kadro açıkları aşağıdaki tabloda yer almaktadır:

Tablonun Özet Analizi

1. Toplam Ücretli Öğretmen Sayısı (30 İl): 48.594
2. Toplam Norm Kadro Açığı (30 İl): 60.035
3. Formasyonsuz Öğretmen Sayısı (Lisans + Önlisans): 28.743
4. En Çok Ücretli Öğretmen Çalıştıran İl: İstanbul (21.947)
5. En Yüksek Norm Kadro Açığına Sahip İl: İstanbul (25.532)

Bu tablo, Türkiye'deki eğitim sisteminin kalıcı ve yeterli kadro ihtiyacını somut bir şekilde göstermektedir.

Tablonun Gösterdiği Sorunlar

• Kalıcı kadro ihtiyacı hızla büyüyor.
• Eğitim fakültesi mezunlarının istihdamı düşük seviyede.
• Birçok sınıf, alan dışı veya formasyonsuz öğretmenlerle yürütülüyor.
• Bölgesel eşitsizlik derinleşiyor; büyük şehirler en yüksek açığa sahip.
• Öğretmen açığı norm kadroların çok üzerinde ilerliyor.

Uzman Değerlendirmesi

Eğitim politikaları üzerine çalışan akademisyen Dr. Kemal D. Yılmaz, tabloyu şu sözlerle değerlendirdi:

“Veriler, ücretli öğretmenliğin geçici bir çözümden kalıcı bir yapıya dönüştüğünü gösteriyor. Öğretmen açığı her yıl daha da artıyor ve bu açık, eğitim fakültesi mezunlarının istihdam edilmemesiyle büyüyor. Nitelikli eğitim için kadrolu öğretmen istihdamının artırılması kaçınılmaz.”

Editör Yorumu

Bu çalışma, uzun süredir dile getirilen öğretmen ihtiyacının artık bölgesel bir sorun değil, ülke çapında kökleşmiş bir yapısal problem olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Eğitim, sürdürülebilir politikalarla yönetilmediğinde bedelini en çok öğrenciler ödüyor. Veriler, nitelikli eğitimin temel kolonu olan öğretmenin sistemin en zayıf halkası hâline getirildiğini kanıtlıyor. Önümüzdeki dönemde bu tablo değişmezse, eğitimde kaliteyi konuşmak bile zorlaşacak.