ANKARA – Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) bünyesinde tesis edilen bir görevden alma işlemi, Danıştay'ın liyakat ve kariyer ilkelerini temel alan tarihi nitelikteki kararıyla iptal edildi. Yüksek mahkeme, kamu yöneticilerinin performansının ölçülebilmesi için makul bir çalışma süresinin zorunlu olduğuna ve soyut iddialarla görev değişikliği yapılamayacağına hükmetti.
Dava dosyasına yansıyan bilgilere göre; eğitim yönetimi alanında uzun yıllar temayüz etmiş bir kamu görevlisi, 2022 yılının Eylül ayında daire başkanı olarak atandı. Ancak söz konusu yönetici, atandığı makamda henüz ikinci ayını tamamlamışken, idare tarafından herhangi bir nesnel gerekçe beyan edilmeksizin görevinden el çektirildi. İlgili isim, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) uyarınca "araştırmacı" kadrosuna nakledilerek pasifize edildi.
Görevden alma işleminin iptali istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi ve istinaf dairesi idarenin lehine karar verdi. Yerel yargı mercileri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinin idareye geniş bir atama yetkisi tanıdığını ve yöneticilerin araştırmacı kadrosuna atanmasının yasal mevzuata uygun olduğunu savunarak davayı reddetti.
Dosyayı temyiz incelemesine alan Danıştay, yerel mahkemelerin kararını hukuk devleti ilkeleri ışığında bozdu. Yüksek mahkeme, bozma ilamında şu kritik saptamalarda bulundu:
Performans Ölçümü İçin Zaman Şartı: Bir yöneticinin liyakatini, başarısını ve sevk-idare kabiliyetini ölçümlemek için iki ay gibi kısıtlı bir zaman dilimi teknik olarak yetersizdir. Performans değerlendirmesi için kişinin görevinde makul bir süre geçirmesi hukuki bir zorunluluktur.
Somut Veri Zorunluluğu: Kamu görevlisinin görev yerinin değiştirilmesi veya unvanının düşürülmesi işlemleri, ancak hizmetin gerekliliği ve somut veri/belgelere dayanan haklı nedenlerle tesis edilebilir.
Hukuk Devleti Denetimi: İdarenin sahip olduğu takdir yetkisi sınırsız ve denetimsiz değildir. Bu yetki; kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde kullanılmalı, keyfiyete alan açmamalıdır.
Danıştay'ın bu kararı, kamu bürokrasisinde "keyfi görevden almaların" önüne geçilmesi ve liyakat sisteminin muhafazası açısından dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Karar, benzer şekilde kısa sürede görevden alınan binlerce kamu personeli için güçlü bir yargısal referans teşkil edecek.